UNNIÐ ER AÐ ENDURÚTGÁFU NÁMSKRÁRINNAR. ÞAR SEM NÝ AÐALNÁMSKRÁ LÍTUR DAGSINS LJÓS Á NÆSTA ÁRI HEFUR VINNU VIÐ ENDURMAT Á NÁMSKRÁNNI VERIÐ FRESTAÐ.
INNGANGUR
LEIKSKÓLANÁM
SKÓLANÁMSKRÁ
SKÓLANÁMSKRÁ HEILSULEIKSKÓLANS KRÓKS
Drög að skólanámskrá gefin út í apríl 2001
Fyrst gefin út fullbúin í janúar 2005
Endurskoðuð og uppfærð janúar 2006
Endurskoðuð og uppfærð í janúar 2007
INNGANGUR
Þegar leikskólinn Krókur hóf göngu sína í febrúar 2001 gáfum við út Drög að skólanámskrá leikskólans Króks. Við keyptum svokallaða beinagrind sem Skólaskrifstofa Kópavogsbæjar gaf út og aðlöguðum hana að starfsemi leikskólans okkar. Við kynntum okkur síðan hvað aðrir leikskólar voru að gera og sóttum námskeið í gerð skólanámskrár á vegum símenntunarstofnunar KHÍ. Er við höfðum kynnt okkur efni og gerð skólanámskráa og aðferðir við mótun hennar hófumst við handa við að fullvinna okkar eigin. Við gáfum okkur góðan tíma með góðri samvisku því alls staðar var talað um að gerð skólanámskrár tæki 3-5 ár.
Í Aðalnámskrá leikskóla segir að til að ná sem bestum árangri skal allt starfsfólk leikskóla taka þátt í gerð skólanámskrár á grundvelli starfsreynslu, lífsviðhorfa og faglegrar þekkingar. Með þetta að leiðarljósi skipulögðum við vinnuna á fagfundum og á starfsmannafundum með svokallaðri miðaaðferð, þar sem starfsmenn fengu tækifæri til að tjá sig einstaklingslega og í hópavinnu þar sem umræður og skráningar fóru fram.
Markmið okkar var að gera skólanámskránna sem aðgengilegasta fyrir alla þá aðila sem munu koma til með að nýta sér hana. Við vildum hafa hana stutta og hnitmiðaða en gefa út ítarefni eða svokallaða leiðarvísa. Í þessum leiðarvísum verður hægt að kynna sér stefnu okkar betur og þá þætti leikskólastarfsins sem liggja til grundvallar skólanámskránni.
Skólanámskrá leikskólans Króks verður gefin út í bundnu formi og einnig verður hún á heimasíðu leikskólans og þar verða tenglar að leiðarvísunum. Til baka
LEIKSKÓLANÁM
Leikskólanám á að efla alhliða þroska barna, þ.e.a.s. efla mikilvægustu þroskaþætti sem samtvinnast hjá barninu. Þessir meginþættir og samspil þeirra varða líkamsvöxt barna og hreyfifærni, tilfinningalíf, vitsmuni, félagsvitund og félagshæfni, fegurðarskyn og sköpunarhæfni, siðgæði og lífsviðhorf.
Í leikskólastarfi er barnið í brennidepli og starfshættir eiga að taka mið af þroska og þörfum hvers barns. Leikskólanám er samþætt nám þar sem námssvið og námsþættir fléttast inn í daglegt líf og leik barnsins.
Nám í leik
Leikurinn í allri sinni fjölbreytni er kjarninn í uppeldisstarfi leikskóla. Leikskólakennarar þekkja leik barna, þeir virða leikinn, hlúa að honum, gefa honum rými og skipuleggja leikumhverfi barnanna. Uppeldisfræðingar leggja áherslu á mikilvægi leiksins sem náms- og þroskaleiðar. Margskonar upplifanir barnsins, svo og dagleg störf fullorðna fólksins, glæða leik barnanna lífi og innihaldi.
Nám í daglegu lífi leikskóla
Leikskólanám er samþætt nám þar sem barnið er að læra allan tímann við mismunandi aðstæður. Kennarar nota öll tækifæri sem gefast til að örva nám barnanna, t.d. í matartímum, fataherbergi og á snyrtingu. Umönnun og daglegar venjur eru stór hluti af leikskólastarfinu. Umönnun er fólgin í því að annast börnin líkamlega og andlega af hlýju, áhuga og ábyrgðarkennd. Með slíkri umönnun skapast tilfinningatengsl og trúnaðartraust.
Nám í samskiptum
Hæfni til samskipta er grundvöllur þess að lifa, starfa og leika sér með öðrum í sátt og samlyndi. Kennarar stuðla að því að öll börn njóti sín í samskiptum og læri að taka tillit til annarra. Sjálfsmynd barna mótast hvað mest í samskiptum við annað fólk, bæði fullorðna og börn. Samvinna, samkennd, tillitsemi og ábyrgðartilfinning eru mikilvægir þættir í félagsþroska barna. Kennarar eru fyrirmyndir barnanna í orði og athöfnum.
Nám í skapandi starfi og skapandi hugsun
Að skynja, skilja og skapa er hæfni sem börn verða að þróa með sér. Allt skipulag og búnaður í leikskólanum á að stuðla að því að vekja forvitni barnanna, frumkvæði, virkni, áhuga, gleði og efla sjálfstæði þeirra. Kennarar eiga að skapa aðstæður til tjáningar og sköpunar í leik, máli, myndlist, tónlist, leiklist, hreyfingu og dansi. Þannig gefst börnunum tækifæri til að skynja umhverfi sitt, vinna með fjölbreyttan efnivið og öðlast margháttaða reynslu. Til baka
SKÓLANÁMSKRÁ
Markmið skólanámskrár er að vera leiðarvísir um hvað og hvernig, hvenær og hvar fjölbreytt uppeldi og menntun leikskólans á að fara fram. Skólanámskrá á að mótast af Aðalnámskrá leikskóla, sérstökum áherslum og stefnu leikskólans og af þeim aðstæðum sem hann býr við. Hún á að veita heildaryfirlit yfir starfsaðferðir leikskólans og vera grundvöllur fyrir gæðamat og framþróun.
Markmið námskrárinnar er:
- að skipuleggja uppeldi og nám barnanna
- að stuðla að skilvirkara starfi
- að gera leikskólastarfið sýnilegra
Aðalnámskrá leikskóla
Menntamálaráðuneytið gefur út Aðalnámskrá leikskóla. Hún er fagleg stefnumörkun og lýsir sameiginlegum markmiðum og kröfum sem eiga við um allt leikskólastarf. Hún inniheldur hugmyndafræði leikskóla, markmið og leiðir. Aðalnámskrá er ákveðinn rammi um leikskólastarfið og undirstaða frekari skólanámskrárgerðar.
Í Aðalnámskrá leikskóla er lögð áhersla á að efla alhliða þroska barnsins, heilbrigða lífshætti og lífsviðhorf, lífsleikni og sjálfstraust þess. Í leikskóla skal barnið ávallt vera í brennidepli og gert er ráð fyrir að barnið sé hæfileikaríkur og getumikill einstaklingur sem, kann, getur og vill.
Lög um leikskóla
Leikskólinn er fyrsti skóli barnsins, fyrsta skólastigið í menntakerfinu. Í leikskóla fer fram uppeldi og menntun barna á leikskólaaldri. Orðið menntun er notað í víðri merkingu, þ.e. uppeldi, umönnun, nám og kennsla. Leikskólastarf á Íslandi byggir á lögum um leikskóla og reglugerð með þeim og Aðalnámskrá leikskóla sem menntamálaráðuneytið gefur út.
Reglugerð um starfsemi leikskóla
Reglugerð um starfsemi leikskóla tekur til ýmissa ákvæða í leikskólastarfinu er varða húsnæði, búnað og útileiksvæði. Einnig starfslið og barnafjölda, samstarf leikskóla og foreldra og ýmislegt fleira.
Lög um leikskóla, Reglugerð um starfsemi leikskóla og Aðalnámskrá leikskóla er að finna á netinu: www/mrn.stjr.is. Til baka
SKÓLANÁMSKRÁ HEILSULEIKSKÓLANS KRÓKS
Námskrá leikskólans Króks mótast af þeim áherslum sem lagðar eru í Aðalnámskrá leikskóla, sérstökum áherslum/stefnu leikskólans og af þeim aðstæðum sem hann býr við.
Leikskólaperlan er líkan af námskrá leikskólans við Krók og lýsir margþættu námi barnsins í leikskólanum. Í leikskólaperlunni er barnið í brennidepli því allt leikskólastarfið snýst um barnið, sá flötur er gulur þ.e. litur sólarinnar. Þeir þættir sem næst eru barninu og eru litaðir appelsínugulir, er daglegt líf þess í leikskólanum. Auk þess er unnið með ákveðin námssvið og eru þau höfð rauð á lit þ.e. glóðin sem í starfinu býr. Grunnlitur perlunnar er ljósblár, þ.e. litur vatnsins. Í því rými flýtur allt það sem tengir hina fjölbreyttu þætti leikskólastarfsins saman. Leikurinn, sem umlykur barnið í öllu starfi þess og námi, gárar vatnið og kemur öllu á hreyfingu. Til baka
Saga leikskólans
Leikskólinn Krókur var stofnaður 5. febrúar 2001 og er fyrir börn frá 18 mánaða aldri til 6 ára. Hér eru fjórar leikstofur og hér geta dvalið 99 börn samtímis. Gulanes og Rauðasel fyrir yngri börnin og Grænahlíð og Bláaberg fyrir eldri börnin. Eftir leikskólanum endilöngum er stór gangur, sem heitir Gjáin og er hún sameiginlegt leikrými og matsalur fyrir allar leikstofur. Í sitt hvorum endanum á Gjánni eru listasmiðja í austurkrók og hreyfisalur í vesturkrók.
Frá upphafi ákváðum við að leggja áherslu á frjálsan leik. Við höfðum strax mikinn áhuga á heilsueflingu og hollu mataræði og strax í upphafi lögðum við til grundvallar stefnunni okkar málsháttinn “heilbrigð sál í hraustum líkama”. Í leit okkar að leiðum til að vinna eftir hugmyndum okkar kynntumst við starfsaðferðum á Heilsuleikskólanum Urðarhóli og ákváðum að kynna okkur starfsaðferðir Heilsustefnunnar.
Haustið 2002 keyptum við afnotarétt að Heilsubók barnsins sem leikskólakennarar á Urðarhóli sömdu og unnum markvisst allt skólaárið að því að undirbúa og aðlaga okkur að heilsustefnunni. Í nóvember 2003 var leikskólinn svo formlega opnaður sem heilsuleikskóli af Heilbrigðisráðherra við hátíðlega athöfn. Til baka
Stefna leikskólans
Heilsustefna
Leikskólinn Krókur er heilsuleikskóli þar sem markmiðið er að auka gleði og vellíðan barnanna með áherslu á næringu, hreyfingu og listsköpun í leik og starfi.
Í heilsustefnunni er unnið markvisst með hreyfingu og listsköpun á þann hátt að öll börn frá 2ja ára aldri fá skipulagðar 40 mínútna stundir með sérhæfðum kennurum 1-2 sinnum í viku. Þessar stundir eru skipulagðar fyrirfram og tengjast bæði þeim þáttum sem prófaðir eru í Heilsubók barnsins og þemu vetrarins. Í uppbyggingu matseðla er lögð áhersla á hollt heimilisfæði þar sem markmiðið er að auka grænmetis- og ávaxtaneyslu, en minnka neyslu á fitu, salti og sykri.
Heilsubók barnsins er grunnur heilsustefnunnar því hún hjálpar okkur að ná settum markmiðum, með skráningu, um stöðu barnsins. Bókin er fyrir hvert barn og er skráð í hana tvisvar á ári. Hún er fjórtán blaðsíður sem hafa að geyma útfærð skráningablöð varðandi ýmsar upplýsingar um barnið. Þeir þættir sem skráðir eru í bókina eru heilsufar, hæð og þyngd, félagsleg færni, hreyfifærni (grófhreyfingar), næring og svefn, auk færni í listsköpun s.s. fínhreyfingar, virkni, þróun teikningar og þekking á litum. Auk þessa þátta höfum við útbúið og bætt við í bókina tveimur þáttum sem við vildum skoða. Þ.e. sjálfshjálp og málskilningur- og tjáning.
Kjörorð okkar er heilbrigð sál í hraustum líkama og hefur það sýnt sig í rannsóknum á undanförnum árum að heilbrigð lífssýn er grunnur að góðu heilbrigði allt lífið.
Aldursskipting
Leikskólinn Krókur er aldurskiptur og er markmiðið að koma á móts við þarfir mismunandi aldurs barnanna. Hér eru tvær yngri deildirnar og tvær eldri deildirnar. Boðið er upp á mismunandi dagskipulag, leikefni og búnað eftir aldri og færast börnin einu sinni frá yngri deild yfir á eldri deild á leikskólagöngu sinni.
Litið er á leikskólann sem eina heild og vinna tvær yngri og tvær eldri deildarnar mikið saman. Þær hafa t.d. sameiginlega leikkróka í Gjánni þar sem börnin hittast daglega í frjálsum leik.
Börn frá 18 mánaða til 2ja ára taka ekki þátt í skipulögðu starfi og eru mest inni á sinni deild. Með er því lögð áhersla á að þau fái góða aðlögun sem gefur þeim öryggi.
Frjáls leikur
Lögð er rík áhersla á frjálsan leik þar sem ákvörðunarréttur barnsins er virtur.
Á eldri deildum er valkerfi, sem byggist upp á því að börnin færa myndir af sér á milli valsvæða og mega þau hætta þegar þau vilja og leika eins lengi og þau vilja. Engin stýring er á vali barnanna, þau fá að þróa leikinn á sínum forsendum, eingöngu er takmörkun á fjölda barna á svæðum. Á yngri deildum er leikefni í boði á svæðum og fara þau frjálst á milli svæða og velja sér eftir áhuga. Þau mega leika eins lengi og þau vilja án stýringar.
Umhverfisstefna
Við erum Grænfánaskóli sem hefur það að markmiði að börn og starfsfólk læri að vernda og bera virðingu fyrir náttúrunni og umhverfinu. Lögð er áhersla á að bæta umhverfi skólans, flokka og nýta betur úrgang sem frá honum fer og minnka notkun á vatni og orku. Markmið okkar er að umhverfismenntin flæði í gegnum allt starf leikskólans líkt og heilsustefnan og fara þessar tvær stefnur vel saman. Hlutverk kennarans er að vera duglegur að grípa tækifærið, vera góð fyrirmynd og vera meðvitaður um að nám í leikskóla er leikur einn. Sérstakt umhverfisþema er frá apríl til október þar sem áhersla er lögð á ræktun matjurta og blóma, farið í náttúruferðir, grenndarkynningu og íþróttaleiki í nánasta umhverfi.
Þema
Í leikskólanum er unnið með ákveðin þemu sem eru árstíðarbundin. Unnið er með hvert þema í fyrirfram ákveðin tíma á margbreytilegan hátt og læra börnin að nota öll skilningarvit og vinnuaðferðir við að nálgast viðfangsefnið. Viðfangsefnin eru; haustið, ég sjálfur, jólin, litirnir, vinir, páskar og vorið, og ganga þau eins og rauður þráður í gegnum allt starf leikskólans.
Kenningar
Hinar ýmsu kenningar uppeldisfræðinga eru hornsteinn uppeldisstarfsins í leikskólanum Króki. Hér á eftir tilgreinum við nokkra kennismiði sem við samsömum starfsaðferðir okkar við.
Jean Piaget lagði fram þá kenningu að vitsmunaþroski barnsins skiptist í fjögur megin þroskastig sem kæmu í ákveðinni röð og að einstaklingurinn færðist af einu stigi yfir á annað. Piaget lítur fyrst og fremst á leikinn sem þátt í hugsun barnsins og vitsmunaþroska og segir að barnið fái sína þekkingu í gegnum eigin upplifanir. Með þeim nær það að skilja og skynja umhverfi sitt. Hann leggur áherslu á að hinn fullorðni styðji bæði við mál og starf barnsins þannig að barnið fái aldrei á tilfinninguna að það sé að gera "rangt" eða ekki "nægilega vel" þegar það er að vinna. Hinn fullorðni verður að gefa barninu tækifæri til að leysa vandamál og gera hluti sjálft.
Erik H. Eriksson sagði að leikurinn væri besti og virkasti þáttur í þroska og lífi barnsins. Í leiknum skapar barnið sér aðstæður til að ná valdi á sjálfu sér og umhverfinu. Samkvæmt kenningu hans er leikurinn besta leiðin til að ná jafnvægi í daglegu lífi og efla sjálft sig og styrkja.
Í gegnum leikinn aflar barnið sér reynslu sem greiðir fyrir vexti og þroska þess. Leikurinn er nám og vinna barnsins.
John Dewey lagði mesta áherslu á að vekja áhuga barnsins með leik og starfi og þannig að virkja hina miklu athafnaþörf þess. Hin fleygu orð hans "learning by doing", að læra með því að fást sjálf við viðfangsefnin, urðu einkunnarorð hans. Börnin eiga að vera virk og skapandi. Dewey lagði til að unnið væri með ákveðið þema á afmörkuðu tímabili og hvatti kennara til að samþætta námsgreinar. Hugmyndir um heildtæka skólastefnu og blöndun fatlaðra og ófatlaðra barna er í samræmi við hugmyndafræði Dewey.
Fjölgreindarkenning Howard Gardner byggir á því að greind mannsins samanstandi af 7 eða fleiri jafngildum greindarsviðum. Þessi svið þroskast mismunandi og á ólíkum tíma hjá hverri manneskju. Þau eru samtengd, þ.e. ef eitt greindarsvið þróast þá þroskast hin. Einstaklingar læra ólíkt eftir því hvaða greindarsvið eru sterkust og undirstrikar mikilvægi þess að koma til móts við þarfir hvers og eins.
Ingrid Pramling segir að til þess að þroska skilning barna á umhverfi sínu þurfi að hafa sjónarhorn barnsins að leiðarljósi. Uppalendur, hvort sem það eru foreldrar eða kennarar þurfa að leggja eigin viðhorf til hliðar og hyggja að því hvernig börn hugsa og hjálpa þeim að gera hugsanir sínar sýnilegar. Hún leggur áherslu á að skrifmál og lesmál sé sýnilegt í umhverfi barns og að leikið sé með stærðfræði í daglegu starfi því aðeins þannig fái barn tækifæri til að þróa færni sína á þessum sviðum. Til baka
Daglegt líf leikskólans
Venjubundnar athafnir daglega lífsins í leikskólanum mótast af andlegum og líkamlegum þörfum barnanna og heilsu. Markmiðið er að börnin verði sjálfstæð og sjálfbjarga. Líkamleg umönnun og heilsuvernd stuðlar að almennri vellíðan barnsins. Návist leikskólakennarans við barnið í leik og starfi gefur dvöl þess í leikskólanum dýpra gildi.
Dagskipulag
Leikskólinn fylgir ákveðnu dagskipulagi sem þó er sveigjanlegt. Það er sniðið að þörfum barnanna, þroska þeirra og aldri og leggjum við áherslu á að það sé til viðmiðunar starfi okkar með börnunum. Dagskipulagið er tvískipt, eitt dagskipulag fyrir eldri börnin og annað fyrir yngri börnin.
Að koma og fara
Lögð er áhersla á að taka vel á móti hverju barni svo það finni sig velkomið í leikskólann. Þegar barnið kemur í leikskólann á að fylgja því inn á sína leikstofu þar sem kennarar taka á móti því og þegar barnið er sótt verður að láta kennara vita. Í lok dags er mikilvægt að kveðja og þakka fyrir daginn því þá fer barnið ánægt heim og hlakkar til að koma næsta dag á leikskólann.
Að klæða sig í og úr
Í fataherberginu fer fram mikið uppeldis- og fræðslustarf. Áður en farið er í útiveru er farið yfir það hvernig best er að klæða sig, eftir veðri og í hvaða röð. Til þessa er notaður sérstakur Veðurfræðingur. Yngri börnin fá hjálp við að klæða sig í og úr en smám saman læra þau að bjarga sér sjálf. Eldri börnin klæða sig að mestu sjálf, en fá þá hjálp sem þau þarfnast. Þetta eykur sjálfstæði barnanna og styrkir sjálfsmynd. Nauðsynlegt er að klæðnaður barnanna sé í samræmi við veður og einnig að þess sé gætt að hann hindri ekki hreyfingar þess í leik.
Borðhald
Matmálstímar eiga að vera notalegur tími þar sem öllum líður vel. Matartímar og borðhald hafa mikið uppeldislegt gildi, þar gefast gjarnan tækifæri til skemmtilegra og fræðandi umræðna. Kennarar matast með börnunum og áhersla lögð á að börnin læri almenna borðsiði.
Samkvæmt heilsustefnunni er lögð áhersla á hollt heimilisfæði úr sem flestum fæðuflokkum. Eldri börnin skammta sér sjálf á diskana, nota hníf og gaffal, hella í glasið sitt og aðstoða hvert annað. Yngri börnin hjálpa sér sjálf að því marki sem geta þeirra og þroski leyfir. Öll börn ganga frá óhreina leirtauinu sínu sjálf. Þetta eru þættir í uppeldi þeirra til sjálfstæðis og sjálfsbjargar. Öll börn taka þátt í þeim máltíðum sem eru á dvalartíma þeirra.
Svefn og hvíld
Eftir hádegisverð er hvíld hjá börnunum, þau annaðhvort sofa eða hvíla sig við að hlusta á sögu og /eða rólega tónlist. Yngri börnin fá að hafa bangsa eða aðra aukahluti sem róa þau með sér í hvíld. Lögð er áhersla á að skapa rólegt og þægilegt andrúmsloft í hvíldinni.
Hreinlæti
Hreinlæti er mikilvægur þáttur í daglegu lífi barnanna. Lögð er áhersla á að börnin þvo sér eftir að þau hafa notað salerni og einnig áður en þau borða. Börnin eru hvött til að fara á salerni fyrir útiveru. Yngstu börnin í leikskólanum eru að læra að halda sér hreinum og þurrum. Mikilvægt er að gæta þess að sá ferill gangi vel og jákvætt fyrir sig. Nauðsynlegt er að börnin hafi með sér aukafatnað sem þau geyma í skúffunum sínum ef “slys” verða. Reynt er að gæta hreinlætis í hvívetna, ekki síst með tilliti til smithættu.
Frágangur og snyrtimennska
Einn liður í uppeldi og menntun barnanna er að þau læri að ganga frá fatnaði sínum og leikefni. Börnin eru þátttakendur í undirbúningi og frágangi fyrir og eftir ýmis verkefni og leik. Lögð er áhersla á að leikföng og efniviður séu aðgengileg börnunum. Til baka
Námssvið leikskólans
Ákveðin námssvið eru undirstaða náms barnanna í leikskólanum. Þessi námssvið skarast öll að meira eða minna leyti og haldast í hendur við leik, daglegt líf og lífsleikni barnanna.
Málrækt
Tungumálið er mikilvægasta tæki manna til boðskipta. Í frumbernsku og á leikskólaaldri er lagður grundvöllur að málþroska barna og sýna rannsóknir að markviss málörvun í leikskóla er mikilvæg undirstaða fyrir lestrarnám. Segja má að málörvun greinist ekki frá öðrum uppeldisþáttum í leikskólanum.
Við leggjum mikla áherslu á málörvun í öllu leikskólastarfinu. Við erum með lestrar hvetjandi umhverfi á öllum deildum. Ritmál er sýnilegt t.d. eru hillur og leiksvæði barnanna merkt með orðum, mynd og tákni með tali. Stafir eru aðgengilegir fyrir börnin á ýmsan máta og hafa börnin gott aðgengi að bókum og spilum til málörvunar og hugtakamyndunar á svæðum. Í samverustundum eru lesnar sögur, sungið, kenndar þulur og vísur,farið í ýmsa orða- og hugtakaleiki, tjáningu og spjallað saman.
Unnið er með málörvunarleiki og þrautir, í borðleikjum í frjálsum valtíma. Unnið er með hlustun, rím, samstöfur, stafi, forhljóð, hljóðgreiningu, setningar og orð. Stuðst er m.a. við námsefnið Markviss málörvun, Tölum saman, Ljáðu mér eyra og Ótrúleg eru ævintýrin.
Unnið er markvisst með námsefnið Markviss málörvun fyrir elsta árgang leikskólans, sem fær tvo tíma á viku, 15 mínútur í senn. Markmiðið er að styrkja málvitund barnanna og þjálfa þau hljóðfræðilega í gegnum leik. Með hljóðfræðilegri þjálfun barnanna er lagður grunnur að lestrarkennslunni og dregið úr lestrarörðugleikum síðar meir.
Hreyfing
Hreyfing stuðlar að líkamlegri og andlegri vellíðan, gleði, snerpu og þoli. Í markvissri hreyfiþjálfun eflist alhliða þroski barnsins og barnið öðlast góða líkamsvitund. Þetta leiðir af sér aukna félagsfærni og leikgleði sem eflir vináttubönd.
Í leikskólanum Króki fær hvert barn frá 2ja ára aldri markvissa hreyfistund 1-2 sinnum í viku, sem fagstjóri í hreyfisal sér um að skipuleggja og kenna. Unnið er með aldurskipa hópa sem auðveldar að bjóða upp á verkefni við hæfi. Frá 1. maí - 1. september lengist útiveran og færast íþróttatímarnir þá út þar sem farið er í leiki og í ýmsar vettvangs- og ævintýraferðir. Dansstundir eru 1 sinni í mánuði þar sem skipulagðir eru danstímar með hreyfisöngvum og frjálsum dansi með ýmiskonar tónlist.
Myndsköpun
Börn hafa ríka þörf fyrir að tjá sig með myndmáli á skapandi hátt. Í markvissri myndsköpun lærir barnið færni sem leiðir af sér að það verður visst um eigin getu.
Í leikskólanum Króki fær hvert barn frá 2ja ára aldri markvissa myndsköpunarstund einu sinni í viku, sem fagstjóri í listasmiðju sér um að skipuleggja og kenna. Unnið er með aldurskipa hópa sem auðveldar að bjóða upp á verkefni við hæfi. Lögð er áhersla á að sköpunargleði barnanna fái að njóta sín og að sjálft sköpunarferlið skiptir meira máli en útkoman. Boðið er upp á frjálsa myndsköpun á svæði í frjálsa leiknum. Frá 1. maí - 1. október færist vinna barnanna út þar sem unnið er með umhverfismennt samsíða myndsköpun.
Tónlist
Börn öðlast tónlistarþroska með því að fá fjölbreytta reynslu af tónlist og að kynnast hljóðum, tónum og hreyfingu í leik og starfi. Í leikskóla er umhverfi sem hvetur börnin til að fást við og njóta tónlistar á ýmsan hátt, stutt er við sjálfsprottinn söng barnanna og tilraunir með hljóðgjafa.
Í leikskólanum Króki skipuleggur fagstjóri í listasmiðju stutta tónlistarupphitun með hljóðfærum og hljóðfæragerð . Kennari í hreyfisal spilar tónlist af ýmsu tagi tengda æfingum barnanna. Sameiginlegar söng og dansstundir eru tvisvar sinnum í mánuði. Í samverustundum er hlustað á tónlist, kenndir fjölbreyttir söngvar og dansað.
Náttúra og umhverfi
Mikilvægt er að börn upplifi náttúruna af eigin raun og læri að njóta hennar sér til yndisauka. Í leikskólanum er stuðlað að virðingu barnanna fyrir náttúrunni og náttúruvernd og þeim er séð fyrir fjölbreyttum möguleikum á að kynnast henni, veðrinu og árstíðunum í fjölbreytileika sínum.
Unnið er eftir sérstakri umhverfisstefnu sem er verið að þróa áfram og stefnum á að verða skóli á grænni grein. Lögð er áhersla á að börn og starfsfólk læri að bera virðingu fyrir náttúrunni, flokka lífrænan og ólífrænan úrgang, endurnýta það sem ekki er hægt að endurvinna og að rækta grænmeti. Farið er í vettvangs- og náttúruferðir í nánasta umhverfi þar sem náttúran er skoðuð, safnað ýmsu sem þar finnst og unnið með í listasmiðju. Börnin sá sumarblómum og kryddi í heimatilbúna potta og kartöflum, grænmeti og kryddjurtum í matjurtagarðinn okkar. Fagstjóri í listasmiðju sér um að skipuleggja sáningu og uppskeru í matjurtagarðinum í vorþemanu. Við spáum í veðrið og klæðnaðinn okkar samkvæmt því í samverustund á hverjum degi. Í frjálsa leiknum og í listasmiðju er unnið með vísindi í formi tilrauna með vatn, sand, smásjá, segul o.fl.
Menning og samfélag
Maðurinn er óhjákvæmilega þátttakandi í því samfélagi sem hann býr í. Hefðir eru ákveðin menning og tengsl við sögu okkar og fortíð. Í hefðum felst öryggi og oftast eitthvað sem gleður hjartað, það að gera sér dagamun.
Í leikskólanum Króki hafa með tímanum myndast ákveðnar hátíðir og hefðir sem eru mikilvægur hluti af menningu okkar. Börnin kynnast ýmsu í menningu samfélagsins með því að fara í vettvangsferðir í fyrirtæki og stofnanir í bænum okkar. Einnig eru kenndar gamlar þulur og kvæði og farið er í ýmsa gamla leiki til að viðhalda gömlum hefðum í menningu okkar.
Tölvur
Í nútímasamfélagi er tölvan mikilvægt tæki í starfi, námi og í tómstundaiðju. Aðgengi barna á leikskólaaldri að tölvu er mismikið og er því mikilvægt að leikskólinn bjóði öllum börnum að kynnast tölvum og læra að nota þær á sinn hátt.
Í leikskólanum Króki eru þrjár tölvur í eldri helmingi, sem börnin þar hafa aðgang að. Tölvurnar eru eitt af leikefnum sem eru í boði í frjálsa leiknum og gilda ákveðnar reglur um notkun þeirra. Lögð er áhersla á að forritin séu með íslensku tali og henti börnum á leikskólaaldri.
Stærðfræði og vísindi
Stærðfræðin er eitt af þeim námssviðum sem er stöðugt að fá meira vægi í skólum og er mikilvægt að leikskólinn taki þátt í þeirri þróun. Vísindi er skemmtilegt fag sem fléttast bæði stærðfræðinni og umhverfismenntinni. Leikur með stærðfræði og vísindi er heilaleikfimi sem eflir rök- og stærðfræðigreind auk þess að vera skemmtileg viðbót í frjálsa leiknum og daglegu starfi leikskólans.
Stærðfræði og vísindi flæða í gegnum starfið þar sem leikurinn og hvatningin er alltaf í fyrirrúmi. Fagstjórar sjá um að skipuleggja verkefni og þrautir á svæði í frjálsa leiknum á eldri deildum á hverjum degi. Særðfræðihugtök eru notuð í daglegu starfi og tölur og form eru til í öllum stærðum og formum til að leika með frjálst. Tölur og form eru einnig sýnileg í hæð barnanna. Á yngri deildum er boðið uppá stærðfræðileiki og vísindi í frjálsa leiknum. Til baka
Leikskólastarf - Lífsleikni
Leikskólastarfið fléttast saman af fjölbreyttum námssviðum, námsþáttum og daglegu lífi og leik barnsins. Í leikskólanum er barnið í brennidepli og starfshættir taka mið af þroska og þörfum hvers einstaklings. Til þess að svo megi verða er leikskólastarfinu skipt í ýmiskonar leik-, náms- og samverustundir bæði inni og úti.
Útivera
Útivera býður upp á góða hreyfingu og er mikilvægur þáttur í leikskólauppeldi. Útivera er börnunum holl, styrkir þau og eflir, eykur mótstöðuafl og matarlyst. Í útiverunni leika börnin sér mest frjálst og er boðið upp á hefðbundið leikefni, gamaldags búadót og smíðadót með ekta verkfærum.
Við skiptum árinu í tvö útiveru tímabil. Fyrra tímabilið er 1. október til 1. maí og er þá boðið upp á eina fasta útiveru í um klukkustund í senn fyrir hádegi og sem val eftir hádegi fyrir eldri börn. Þau allra yngstu fara í stutta útiveru fyrri part og þeim börnum sem ekki sofa er boðið út eftir hádegi. Frá 1. maí - 1. október eykst útiveran og fer starfið í hreyfisal og listasmiðju að mestu fram úti (sjá Námssvið). Í vorþemanu er boðið upp á smíðakrók úti sem eitt af valsvæðum í frjálsa leiknum.
Vettvangsferðir
Vettvangsferðir víkka sjóndeildarhring barnanna, þau kynnast nánasta umhverfi sínu og samfélagi. Heimsókn út í náttúruna eða á vinnustað eða í þjónustufyrirtæki gefur börnunum reynslu sem hægt er að vinna úr, t.d. í skapandi starfi.
Í leikskólanum Króki er farið í vettvangsferðir allt árið um kring. Við nýtum nánasta umhverfi og er ýmist farið í litlum eða stórum hópum. Frá 1. maí skipuleggja kennarar í listasmiðju og hreyfisal starfið að mestu í vettvangsferðum þar sem áhersla er lögð á útileiki og að kynnast nánasta umhverfi. Í gönguferðum fara öll börn í endurskinsvesti til að tryggja öryggi þeirra. Öll börn í Heilsuleikskólanum Króki eru slysatryggð.
Samverustundir
Í samverustundum koma börnin saman í aldurskiptum hópum og er stuðlað að alhliða námi og lífsleikni auk þess sem lögð er áhersla á að eiga notalega stund saman. Samverustundir gegna mikilvægu hlutverki fyrir félags- og málþroska barnanna, þau tjá sig og læra að hlusta á aðra.
Í leikskólanum Króki eru samverustundir tvisvar sinnum á dag 15-20 mínútur í senn. Í samverustundum eru lesnar sögur, sungið, kenndar vísur og þulur, farið í leiki og rætt saman. Einnig er fjallað um efni tengt því þema sem verið er að vinna að. Ýmis fræðsla tengd menningu og listum fer fram, fjallað er um heiti daganna og mánaðanna og einnig er veðráttan og tíðarfarið rætt í tengslum við árstíðirnar.
Hópvinna
Börn, sem eru saman í hóp, læra að þekkja hvert annað og treysta hvert öðru og er það grundvöllur að góðu samstarfi og vináttu.
Börnin fara í ákveðnum hópum í listasmiðju og hreyfisal. Þeim er skipt í hópa eftir aldri og þroska og eru verkefnin miðuð við hvern aldurshóp. Á yngri deildum fara börnin í könnunarleik og einingakubba í skipulögðum hópum einu sinni í viku. 5 ára hópur hittist einu sinni í viku og vinnur að verkefninu Brúum bilið í samstarfi við grunnskóla Grindavíkur. Í samverustundum sem eru tvisvar á dag á hverri deild er börnunum skipt i hópa eftir aldri.
5 ára hópur
Gott samstarf leikskóla og grunnskóla er mikilvægt því það stuðlar að samfellu í uppeldi og menntun barnsins og að það upplifi grunnskólann sem eðlilegt framhald af leikskólanum. Formlegt samstarf leikskóla og grunnskóla í Grindavík hófst 1995 og hefur síðan þá verið í stöðugri þróun.
Í leikskólanum Króki hittast elstu börnin, sem við köllum 5 ára hóp einu sinni í viku. Börnin fara í heimsóknir í grunnskólann og stofnanir í bænum og vinna verkefni og að hópefli í leikskólanum. Auk þess fer 5 ára hópur í markvissa málörvun tvisvar sinnum í viku. Sérstök áhersla er lögð á að leikurinn er námsleið barnsins og að hugmyndafræði og starfsaðferðir leikskólans eru lagðar til grundvallar því starfi sem unnið er í 5 ára hóp.
Í maí er farið í útskriftarferð um Reykjanesið og er skólahópur síðan útskrifaður með pompi og prakt viku síðar. Í útskriftinni fá börnin afhent útskriftarskjal, verkefni vetrarins og ljóðabók sem þau hafa samið.
Nám án aðgreiningar – sérkennsla
Leikskólinn er fyrir öll börn á leikskólaaldri. Í leikskóla eru börn með mismunandi atgervi og frá ólíkum menningarheimum. Leitast er við að hvert einstakt barn fáist við viðgangsefni við sitt hæfi. Mikilvægt er að félagsskapur og samskipti barnanna bindi þau vináttuböndum og styrki samkennd þeirra. Í leikskólanum er það talinn ávinningur fyrir alla að eiga þar fjölbreytt samfélag.
Í leikskólanum Króki fá börn með fötlun og börn með frávik í þroska sérkennslu samkvæmt reglum sem sveitarfélagið setur þar um. Meginreglan er að sérkennslan fari fram í hópnum með öðrum börnum og er eitt af aðalmarkmiðum okkar að styrkja barnið félagslega með jafnöldrum. Leitast er við að ráða kennara með sérþekkingu og eru þeir ásamt deildarstjóra ábyrgir fyrir því að gerðar séu áætlanir vegna barnanna og þeim framfylgt.
Lífsleikni
Með lífsleikni er átt við hæfni til að takast á við lífið sjálft og má því segja að leikskólanámið sé í raun samfellt lífsleikninám. Til að öðlast lífsleikni þarf barnið að læra umburðarlyndi í samskiptum og að bera virðingu fyrir öðrum og umhverfi sínu. Lífsleikni felst einnig í því að tileinka sér lífsgildi og reglur sem ríkja heima, í leikskólanum og í samfélaginu í heild.
Í leikskólanum Króki fléttast lífsleikninámið öllum þáttum leikskólastarfsins. Í samverustundum fara fram umræður um vináttu, ólíka menningu og viðhorf og umburðarlyndi. Á vorönn er sérstakt vinaþema þar sem vináttan og umburðarlyndi er rauði þráðurinn í starfinu. Til baka
Foreldrasamstarf
Leikskólinn er lögum samkvæmt fyrsta skólastigið í menntakerfinu og annast að ósk foreldra nám barna á leikskólaaldri. Foreldrar bera meginábyrgð á uppeldi barna sinna, en leikskólanám er viðbót við uppeldi foreldra, en er á engan hátt ætlað að koma í stað þess. Á þessum grundvallaratriðum byggist foreldrasamvinna.
Samstarf
Samstarf milli heimilis og leikskóla hefst áður en barnið byrjar í leikskólanum. Þegar barnið fær leikskólavist er foreldrum boðið í viðtal til leikskólastjóra sem sýnir þeim leikskólann og kynnir stefnu hans. Á meðan barnið er í aðlögun er lagður grunnur að gagnkvæmum kynnum, trausti og virðingu á milli foreldra og leikskóla. Deildarstjóri býður í stutt viðtal í aðlögunarvikunni þar sem hann kynnir starf deildarinnar og afhendir gögn sem leikskólinn hefur gefið út. Leikskólinn hefur gefið út skólanámskrá og kynningarrit til að auðvelda foreldrum að kynnast starfsemi leikskólans. Á heimasíðu skólans eru allar upplýsingar og fréttir af starfi skólans. Fréttabréf með fréttum af heimasíðunni eru gefin út 4 sinnum á ári í A5 formi, í anda umhverfisverndar og látið liggja frammi fyrir þá sem vilja nýta sér prentmiðla.
Aðlögun
Aðlögun barns er einn þáttur í uppeldisstarfinu og skiptir miklu máli fyrir líðan barnsins hvernig til tekst. Að byrja í leikskóla er ný reynsla, allt er framandi og ókunnugt og því er mikilvægt að vel sé staðið að málum. Í leikskólanum Króki er sérstök aðlögunaráætlun sem tekur eina viku.
Trúnaður – tilkynningarskylda
Leikskólinn leggur áherslu á að fullur trúnaður ríki um allar upplýsingar er varða börnin og foreldra þeirra. Hverjum starfsmanni er skylt að gæta þagmælsku um atriði er hann fær vitneskju um í starfi sínu. Allt starfsfólk leikskóla undirritar sérstakt þagnarheit sem helst þó látið sé af starfi. Ef leikskólakennarar telja að líkamlegum og/eða andlegum þörfum barns sé ekki sinnt ber að tilkynna það barnaverndaryfirvöldum Grindavíkurbæjar, sbr. 13. gr. laga um málefni barna og ungmenna.
Foreldrafundir
Foreldrafundir eru haldnir einu sinni á ári. Á foreldrafundum eru gefnar margvíslegar upplýsingar um leikskólastarfið. Skólanámskrá leikskólans og aðrar áætlanir eru kynntar og ræddar og skipst er á skoðunum um leikskólauppeldi og þátttöku foreldra í leikskólastarfinu.
Foreldraviðtöl
Deildarstjórar og/eða kennarar veita foreldrum einkasamtal tvisvar sinnum á ári þar sem foreldrar eru upplýsir um stöðu og líðan barnsins í leikskólanum. Hann byggir upplýsingar sínar um barnið á athugunum á færni og þroska í leik og starfi, úr Heilsubók barnsins. Í foreldraviðtölum gefst foreldrum tækifæri til að spyrja spurninga og veita upplýsingar um barnið.
Foreldrafélag
Foreldrafélag er starfandi við leikskólann Krók og er það skipað sjö foreldrum. Markmið þess er að tryggja hagsmuni og velferð barnanna í leikskólanum. Verkefni foreldrafélagsins er margvíslegt og getur félagið stutt mjög vel við starfið í leikskólunum og því er það hagur hvers leikskóla að hafa öflugt og virkt foreldrafélag. Foreldra eru hvattir til að taka virkan þátt í starfi foreldrafélagsins. Til baka
Sjálfsmat leikskóla
Samkvæmt reglugerð ber leikskóla að móta aðferðir til að meta uppeldisstarfið, stjórnunarhætti og samskipti innan leikskólans og tengsl við aðila utan hans. Sjálfsmat er faglegur grundvöllur endurbóta í leikskólastarfinu og er tæki til að vinna kerfisbundið að því að auka gæði og gera starfið skilvirkara.
Innra gæðamat
Við notum margvíslega kvarða og aðferðir til gæðamats, og er búið að útbúa leiðarvísi byggðann á þeim matsþáttum sem skilgreindir eru í Aðalnámskrá leikskóla og skólanámskránni. Í honum er skilgreint HVAÐ skal metið, HVER eða hverjir taki þátt og HVENÆR matið er tekið. Að síðustu er skilgreint HVERNIG matið er framkvæmt og síðast en ekki síst hvernig unnið er úr niðurstöðum matsins. Með þessari vinnu tryggjum við að umbætur fari fram með það að markmiði að auka gæði leikskólastarfsins.
Heilsubók barnsins metur þroskaframvindu barnanna, heilsufar og félagslega færni. ECERS (Early Childhood Environment Rating Scale) gæðamatskvarðinn metur í heild umhverfi leikskólans og starf kennaranna og er tæki til að auka gæði í starfinu með börnunum. Foreldrakannanir eru lagðar fyrir foreldra annað hvert ár og er markmiðið með þeim að kanna viðhorf þeirra til leikskólans og að efla þátttöku foreldra í uppeldi og menntun barna sinna. Fag- og starfsmannafundir auk starfsdaga eru einnig tæki til endurmats og framþróunar.
Með umræðunni sem fram fer í tengslum við framkvæmd og úrvinnslu gæðamats verða kennarar öruggari með að vinna eftir markmiðum skólanámskrárinnar. Til baka
Samstarfsaðilar
Leikskólinn hefur samvinnu við ýmsa aðila og er mikilvægt er að þessi samvinna byggi á gagnkvæmri virðingu og trausti. Við fundum reglulega með þeim samstarfsaðilum, sem við höfum bein samskipti við og er það til að tryggja velferð barnanna og leikskólans.
Við leggjum áherslu á að sem flestir sérfræðingar sem koma að greiningu, þjálfun og ráðgjöf vegna barna sem dvelja hér, sinni þeim hér í þeirra umhverfi. Þeir aðilar sem koma reglulega eru; hjúkrunarfræðingar, sjúkraþjálfari, talmeinafræðingur og íþróttakennari.
Eftirtalin fyrirtæki og stofnanir eru samstarfsaðilar okkar:
- Nýsir hf. – rekstur og viðhald húsnæðis og búnaðar.
- Skólaskrifstofa Grindavíkurbæjar – faglegt eftirlit og ráðgjöf vegna sérkennslu.
- Grunnskóli Grindavíkur – samstarfsverkefnið “Brúum bilið” og MOT hreyfiþroskapróf elstu barnanna sem íþróttakennari tekur í íþróttasal leikskólans.
- Heilsugæsla Suðurnesja – 3 ½ árs og 5 ára skoðun í viðtalsherbergi leikskólans og greiningarteymi.
- Sjúkraþjálfun Gylfa – sér um sjúkraþjálfun barna í íþróttasal leikskólans.
- Talmeinafræðingur – greining, þjálfun og ráðgjöf einu sinni í viku í viðtalsherbergi leikskólans.
- Greiningar- og ráðgjafarstöð ríkisins – greining og ráðgjöf við sérstök börn.
- Kennaraháskóli Íslands og Háskólinn á Akureyri – vettvangsnám nemar í leikskólakennarafræðum
- Samtök Heilsuleikskóla.
- Samtök sjálfstæðra skóla.
- Aðrir leikskólar.
Til baka